Πως η διώρυγα του Σουέζ επηρέασε τη διάσωση της Μαλαγουζιάς

Πως η διώρυγα του Σουέζ επηρέασε τη διάσωση της Μαλαγουζιάς

Το καλοκαίρι του 1963 μια κρουαζιέρα ξεκινά για το Άγιο Όρος και τον εορτασμό της χιλιετηρίδας του Άθω. Ανάμεσα στους επιβάτες βρίσκεται και ο εφοπλιστής Γιάννης Καρράς. Περνώντας από τα ανοικτά της Σιθωνίας, μπαίνουν στον Τορωναίο κόλπο και… το παραμύθι ξεκινά. Ο Γιάννης Καρράς ερωτεύεται κεραυνοβόλα τον παρθένο τόπο, κάτι που αργότερα θα είναι και ο τόπος που θα ξεκινήσει το Πόρτο Καρράς, αλλά πριν από αυτό προηγούνται άλλα γεγονότα σε άλλη ήπειρο που θα παίξουν σημαντικό ρόλο στην απόφαση του εφοπλιστή για την δημιουργία του κτήματος.

Από το 1952 έχει ξεκινήσει ήδη η κρίση στην διώρυγα του Σουέζ που θα κρατήσει αρκετά χρόνια, τουλάχιστον έως το 1967(με τον γνωστό πόλεμο των 6 ημερών), με πολλές χρονιές να παραμένει κλειστεί για την διέλευση των πλοίων, αναγκάζοντάς τα να κάνουν το κύκλο της Αφρικής, κάτι που εκτόξευε το κόστος αλλά και τον χρόνο διέλευσης.

Για την Αίγυπτο το Σουέζ ήταν ένας από τους βασικούς λόγους της ταραχώδους ιστορίας της. Το πραξικόπημα του 1952 και η πτώση του βασιλιά Φαρούκ σήμανε την αρχή του τέλους της βρετανικής κατοχής την διώρυγας του Σουεζ. 

Βασικός στόχος του Επαναστατικού Συμβουλίου ήταν η ανάληψη του ελέγχου της Διώρυγας από του αποικιοκράτες. Τελικά το 1956 ο Νάσερ κρατικοποίησε τη διώρυγα και ύψωσε τη σημαία της Αιγύπτου στο λιμάνι του Πόρτ Σάιντ, αλλά η διαταραχές συνεχίζονται με την διώρυγα να ανοίγει και να κλείνει αρκετές φορές μέχρι το 1967.

Κάτω από αυτές τις συνθήκες ο εφοπλιστής Γιάννης Καρράς έχοντας την ευχάριστη εικόνα του τόπου που συνάντησε σε εκείνη την κρουαζιέρα, αποφασίζει να στρέψει τα ενδιαφέροντά του στην δημιουργία ενός πρότυπου τουριστικού κτήματος με αμπελώνες.

Έτσι επιστρέφει στην περιοχή αυτή που τον κέρδισε, αγοράζει την έκταση και το 1965 ξεκινούν οι πρώτες φυτεύσεις αμπελιών και ελαιώνων, μαζί με το πρωτοποριακό τουριστικό συγκρότημα με το οποίο συνδέεται το Κτήμα Πόρτο Καρράς.

Το οινοποιείο κτίστηκε το 1970 και σε συνδυασμό με τον αμπελώνα, αποτέλεσαν σταθμό για την ελληνική βιομηχανία οίνου.

Πώς όμως μια σχεδόν εξαφανισμένη και άγνωστη ποικιλία όπως η Μαλαγουζιά, βρέθηκε στο κτήμα;

Για αυτό υπεύθυνοι είναι το Ινστιτούτο Αμπέλου και το αδελφό Ινσιτούτο Οίνου (στο οποίο βρισκόταν η κυρία Κουράκου Σταυρούλα Δραγώνα) εκείνη την περίοδο όπου καλλιεργούσαν για έρευνα διάφορες ελληνικές ποικιλίες αλλά διέθεταν και κλιματίδες σε  μια προσπάθεια καταγραφής των ελληνικών ποικιλιών, ανάμεσά τους και η Μαλαγουζιά.

Το κτήμα Πόρτο Καρράς κατά την διαδικασία προμηθειών των ποικιλιών, ζήτησε από το Ινστιτούτο την πρότασή του για ελληνικές ποικιλίες προκειμένου να καλλουργηθούν στο κτήμα, ανάμεσά στις προτάσεις του Ινστιτούτου ήταν και η Μαλαγουζια.

Ο Κοτίνης προμήθευσε το ινστιτούτο με εμβολιοκληματίδες από τα λίγα κλήματα που είχε ο αμπελουργός Βαλανδρέας στο Νεοχώρι, κοινότητα της επαρχίας Μεσολογγίου, στην πεδιάδα ανατολικά του Αχελώου, όπου είναι και η καταγωγή της ποικιλίας.

Μερικές απ´ αυτές τις κληματίδες, το Ινστιτούτο Οίνου – αδελφό Ίδρυμα του Ινστιτούτου Αμπέλου – έστειλε στη Σιθωνία της Χαλκιδικής, στην αμπελουργική εκμετάλλευση Πόρτο Καρράς, με την οποία συνεργαζόταν.

Έτσι την δεκαετία του ’80 ο Βαγγέλης Γεροβασιλείου (που εργαζόταν ως οινοποιός στο κτήμα Πόρτο Καρράς) και η Ρωξάνη Μάτσα έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη διάσωσή της.

Ο Βαγγέλης Γεροβασιλείου αναφέρει σε συνέντευξη του,

«Η διάσωση της Μαλαγουζιάς έγινε κυριολεκτικά από μία βέργα. Ο καθηγητής Λογοθέτης είχε καταφέρει να βρεί 2-3 τελευταία κλήματα. Η προέλευσή τους ενδέχεται να ήταν από το Ινστιτούτο Οίνου. Εκεί βρίσκονταν χάριν στον γεωπόνο Κοτίνη, ο οποίος είχε φέρει κάποια φυτά από την Ναύπακτο, που μαζί με το Μεσολόγγι είναι η πατρίδα της Μαλαγουζιάς. Η ποικιλία είχε πρακτικά εξαφανιστεί. Τα τελευταία 3-4 κλήματα βρίσκονταν στο Πορτο Καρράς. Εκεί γεύτηκα το σταφύλι της Μαλαγουζιάς και βρήκα ότι είχε πολύ ενδιαφέρον. Τότε, το1976, αποφάσισα να εμβολιάσω ορισμένα φυτά ώστε να μπορέσουμε να οινοποιήσουμε.»

Ο Γεροβασιλειου και η 1η φύτευση Μαλαγουζιας, πηγή: https://www.characters.gr/site/gr/stories/brand/Ktima.gerovassiliou

Η πρώτη εμφιάλωση Μαλαγουζιάς έγινε από τον Β. Γεροβασιλείου για  το Κτήμα Πόρτο Καρράς. Σήμερα είναι μια από τις πιο ανερχόμενες λευκές ποικιλίες με φυτεύσεις που οχταπλασιάστηκαν το 2010 στα 182 εκτάρια από μόλις 23 το 2000

Έτσι βλέπουμε ότι οι συνθήκες που επικράτησαν στην διώρυγα του Σουέζ έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην απόφαση του Γιάννη Καρρά να δημιουργήσει το ομώνυμο κτήμα εκείνη την εποχή και βρήκε τόπο η ποικιλία της Μαλαγουζιάς.

Πηγές

http://www.portocarraswines.gr/el/

https://www.kathimerini.gr/763441/article/epikairothta/kosmos/h-krish-toy-soyez

https://blog.botilia.gr/el/ola-osa-hreiazetai-na-xereis-gia-ti-malagouzia-se-5/

https://www.characters.gr/site/gr/stories/brand/Ktima.gerovassiliou

Πηγή φωτογραφίας: https://www.agronews.gr/branding/177673/me-summer-diathesi-oi-etiketes-porto-karras/